|
Soru:
Bir kimse ticaretle uğraşıyor. Kazandığı para her ay artıyor. Mesela her ay 5000
Euro biriktiriyor. 14 ay sonra 70 000 Euro su oluyor. Bu kişi zekatını nasıl
ödeyebilir. Her ay için ayrı ayrı mı zekat vermeli yoksa toplu olarak mi nasıl
ödemeli?
Cevap:
Ticaret ürünlerinde yıl içerisinde meydana gelen eksilmeler hesaba alınmazlar.
Ancak bir yıl içerisinde meydana gelen artışlar ise o yıl sonunda zekat
verilecek mala dahil edilerek zekat verilir. Bu cihetle bir sene önce nisap
miktarına ulaşmış bir mala sahip olan tüccar, bir yıl sonrada aynı nisap miktarı
mala sahip ise o zaman, zekatını (zekat verme zamanında) elinde bulunan malın,
paranın ve alacaklarının tamamından 1/40 oranında (%2,5 oranında) zekat verir.
Yıl içerisinde azalma oldu diye zekat vermezlik yapmaz. Hakeza bir yıl
içerisinde meydana gelen artışlar için, bir yıl öncesinde neyim varsa ondan
zekat veririm denilemez.
Sorunuza cevap olması
açısından bir örnekle konumuzu izah etmeye çalışayım. Bir sene önce elimizde
nisap miktarı mal bulunmakta idi. Yıl içerisinde ticaretimiz kar etti ve
elimizde bulunan hem malımız, hem de paramız arttı. Bu haliyle Tüccar sene
sonunda sahip olduğu mallarının değerini hesaplar, buna mevcut parasını ve
alacaklarını ilâve eder. Eğer var ise, borçlarını çıkarır. Bulduğu toplam
değerin 1/40'ını (% 2.5) zekât olarak verir.
Ticaret malları, sene içinde
kendi cinsleri veya başka bir malla değiştirilirse veya ticaret malının üzerine
fazla mal katılırsa "üzerinden bir yıllık sürenin geçmesi" şartı kesilmiş olmaz.
Yıl sonunda elde bulunan toplam malın tamamı ve elde bulunan para toplanarak
zekat verilir.
Ticaret malına konu olan her
türlü malzemeden dolayı zekat vardır. Bu manada zekat vermede ürün ayrımı
yapılmaz. Her çeşit giyim eşyası, gıda maddeleri, inşaat malzemeleri ticaret
niyeti ile elde bulundurulursa o ticaret malıdır ve zekâta tâbidir.
Bir diğer husus ticaret
mallarının hesabı maliyeti üzerinden yapılır. Satış üzerinden hesap yapılmaz.
Maliyeti üzerinden yapılan hesaplamada nisap miktarı mala sahip olan zekat
verir.
Ticaret mallarından kişi
hangi işle meşgul oluyorsa o üründen zekat verebileceği gibi bu malın tutarı
kadar para da zekat olarak verilebilir. Hatta fakirin ihtiyaçlarını karşılaması
adına para vermek ve fakire kendi ihtiyaçlarını karşılama imkanı tanımak daha
güzel olacaktır. Bununla beraber, her bir tüccar kardeşimiz kendi ürünlerinden
zekat oranında malı ihtiyaç sahiplerine ulaştırabilirler.
www.guncelvaaz.com
Ahmet ÜNAL
Vaiz
|
