|
Yaratan Allah (c.c.) yaratmış olduğu bütün kullarını dünyada başıboş bırakmamış,
onların dünyada huzurlu ve ahirette kendilerinin memnun olacağı emirler ve
yasaklar indirmiştir. İnsanların mutlu olacağı hükümler ise ya bir ilahi bir
kitap yada sahife aracılığıyla insanlara bildirilmiştir. İlk peygamber Hz.
Ademle başlayan ve en son gönderilen peygamber olan Peygamberimiz Hz. Muhammed
Mustafa (s.a.s.) ile son bulan Peygamberlerin her biri Yüce Allahtan almış
oldukları bu kitap veya sahifelerde bulunan emir ve yasakları ümmetlerine
aktarmışlar ve oların indirilenleri daha iyi anlamaları için kendileri de
ümmetlerine örnek olmuşlardır.
Yüce Allah’ın insanlara indirmiş olduğu en son ilahi kitap ise Kur’an-ı
Kerim’dir. Sözlükte "toplamak, okumak, bir araya getirmek" anlamına gelen Kur'an
terim olarak şöyle tarif edilir: "Hz. Peygamber'e indirilen, Mushaflarda yazılı,
Peygamberimizden bize kadar tevâtür yoluyla nakledilmiş, okunmasıyla ibadet
edilen, insanlığın benzerini getirmekten âciz kaldığı ilâhî kelâmdır" Bu tarifte
bazı hususlar göze çarpmaktadır: "Peygambere indirilen" derken Hz. Muhammed
kastedilmektedir. "Tevâtür yoluyla nakledilmiş olan" derken, her devirde yalan
üzerine birleşmelerini aklın imkânsız gördüğü bir topluluk tarafından
nakledildiği ve nesilden nesile böyle geçtiği için onun, Allah'a ait oluşunun
kesinliği ifade edilmektedir. "Okunmasıyla ibadet edilen" derken de, okumanın
ibadet olduğuna, namaz ibadetinde vahyedilen metnin okunması gerektiğine ve
Kur'an tercümelerinin namazda okunmasının câiz ve geçerli olmadığına işaret
edilmektedir. (1)
Kuran-ı Kerim kendisine uyulduğu zaman uyanı hidayete götüren ve kendisinde hiç
şüphe bulunmayan ilahi bir kitaptır. Yüce Rabbimiz Bakara süresinin ilk
ayetlerinde bu hususu şöyle ifade etmektedir.
الم
ذَلِكَ الْكِتَابُ لاَ رَيْبَ فِيهِ هُدًى
لِّلْمُتَّقِينَ
“Elif Lam Mim. Bu, kendisinde şüphe olmayan kitaptır. Allah’a karşı gelmekten
sakınanlar için yol göstericidir.”(2) Başka bir ayette ise Yüce Rabbimizin
Kur’an-ı Kerimi insanları karanlıktan aydınlığa çıkartmak için gönderdiğini
zikretmektedir.
هُوَ الَّذِي يُنَزِّلُ عَلَى عَبْدِهِ
آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ لِيُخْرِجَكُم مِّنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ وَإِنَّ
اللَّهَ بِكُمْ
لَرَؤُوفٌ رَّحِيمٌ
“O, sizi karanlıklardan aydınlığa çıkarmak için kulu Muhammed’e apaçık âyetler
indirendir. Şüphesiz Allah, size karşı çok esirgeyici, çok merhametlidir.”(3)
Ayrıca Kur’an-ı Kerim İslam Dininin ilk kaynağıdır. Herhangi bir konuda İslam
Dini açısından hüküm verilirken ilk müracaat edilecek kaynak Kur’an’dır.
Kur’anı Kerimin indirilişi bir rahmet ve şefkat tecellisidir. Ayet-i kerimelerde
Yüce Rabbimiz (c.c.) şöyle buyurmaktadır.
الَر كِتَابٌ أَنزَلْنَاهُ إِلَيْكَ لِتُخْرِجَ النَّاسَ مِنَ الظُّلُمَاتِ
إِلَى النُّورِ بِإِذْنِ رَبِّهِمْ إِلَى صِرَاطِ الْعَزِيزِ الْحَمِيدِ
“Elif. Lâm. Râ. (Bu Kur'an), Rablerinin izniyle insanları karanlıklardan
aydınlığa, yani her şeye galip (ve) övgüye lâyık olan Allah'ın yoluna çıkarman
için sana indirdiğimiz bir kitaptır(4).
يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءتْكُم مَّوْعِظَةٌ
مِّن رَّبِّكُمْ وَشِفَاء لِّمَا فِي الصُّدُورِ وَهُدًى وَرَحْمَةٌ
لِّلْمُؤْمِنِينَ
“Ey insanlar! Size Rabbinizden bir öğüt, gönüllerdekine bir şifa, müminler için
bir hidayet ve rahmet gelmiştir.”(5)
وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاء
وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِينَ وَلاَ يَزِيدُ الظَّالِمِينَ إَلاَّ خَسَاراً
“Biz Kur’an’dan, mü’minlere şifa ve rahmet olan şeyler indiriyoruz. Ama Kur’an,
zalimlere ziyan artırmaktan başka bir katkıda bulunmaz”(6)
كِتَابٌ أَنزَلْنَاهُ إِلَيْكَ مُبَارَكٌ لِّيَدَّبَّرُوا آيَاتِهِ وَلِيَتَذَكَّرَ
أُوْلُوا
الْأَلْبَابِ
“Bu Kur’an çok mübârek bir kitapdır. Onu sana indirdik ki âyetlerini düşünsünler
ve aklı selim sahipleri öğüt alsınlar”(7)
Sevgili Peygamberimiz Hz. Muhammed Mustafa (s.a.s.) Efendimizden siz kıymetli
cemaatimize konumuzla ilgili bazı hadisleri aktarmak isterim. Nasıl ki, Kur’an-ı
Kerim bizi kendisine yönlendiriyor ise Efendimizde bizi Kur’an-ı Kerime
yönlendirmektedir.
اقْرَؤُا القُرْآنَ فإِنَّهُ يَأْتي يَوْم القيامةِ شَفِيعاً لأصْحابِهِ
“Kur’an okuyunuz. Çünkü Kur’an, kıyamet gününde kendisini okuyanlara şefaatçi
olarak gelecekti.”(8)
منْ قرأَ حرْفاً مِنْ كتاب اللَّهِ فلَهُ حسنَةٌ ، والحسنَةُ بِعشرِ أَمثَالِهَا لا
أَقول : الم حَرفٌ ، وَلكِن : أَلِفٌ حرْفٌ، ولامٌ حرْفٌ ، ومِيَمٌ حرْفٌ
“Kim Kur’ân-ı Kerîm’den bir harf okursa, onun için bir iyilik sevabı vardır. Her
bir iyiliğin karşılığı da on sevaptır. Ben, elif lâm mîm bir harftir demiyorum;
bilâkis elif bir harftir, lâm bir harftir, mîm de bir harftir.”(9)
إنَّ الَّذي لَيس في جَوْفِهِ شَيْءٌ مِنَ القُرآنِ كالبيتِ الخَرِبِ
“Kalbinde Kur’an’dan bir miktar bulunmayan kimse harap ev gibidir.”(10)
لا حَسَدَ إلاُّ في اثنَتَيْن : رجُلٌ آتَاهُ اللَّه القُرآنَ ، فهوَ يقومُ بِهِ
آناءَ اللَّيلِ وآنَاءَ النَّهَارِ ، وَرجُلٌ آتَاهُ اللَّه مالا ، فهُو يُنْفِقهُ
آنَاءَ اللَّيْلِ وَآنَاءَ النهارِ
“Sadece şu iki kimseye gıpta edilir: Biri Allah’ın kendisine Kur’an verdiği ve
gece gündüz onunla meşgul olan kimse, diğeri Allah’ın kendisine mal verdiği ve
bu malı gece gündüz O’nun yolunda harcayan kimse.”(11)
ومَا اجْتَمَعَ قَوْمٌ في بَيْتٍ من بُيوتِ اللَّهِ يَتْلُونَ كتاب اللَّهِ ،
ويتَدَارسُونَه بيْنَهُم ، إِلاَّ نَزَلتْ علَيهم السَّكِينَة ، وغَشِيَتْهُمْ
الرَّحْمَة ، وَحَفَّتْهُم الملائِكَةُ ، وذَكَرهُمْ اللَّه فيِمنْ عِنده
“Bir cemaat Allah’ın evlerinden bir evde toplanır, Allah’ın kitabını okur ve
aralarında müzakere ederlerse, üzerlerine sekînet iner, onları rahmet kaplar ve
melekler etraflarını kuşatır. Allah Teâlâ da o kimseleri kendi nezdinde
bulunanların arasında anar.”(12)
خَيركُم مَنْ تَعَلَّمَ القُرْآنَ وَعلَّمهُ
“Sizin en hayırlılarınız, Kur’an’ı öğrenen ve öğretenlerinizdir.”(13)
Kur’an-ı Kerim’in özellikleri arasında şu hususlar öne çıkmaktadır.
1.Kur’an-ı Kerim Arapça olarak indirilmiş ve bu güne kadar herhangi bir
tahrifata uğratılmadan gelmiştir.
2.Diğer ilahi kitaplar toptan bir seferde indirilmişken, Kur’an-ı Kerim zamanın
akışına ve olaylara göre indirilmiştir.
3.Hz. Muhammed (s.a.v.)’in peygamber olduğunun en büyük alameti ve O’nun en
büyük mucizesidir.
4.Kur’an-ı Kerim, ezberlenmesi kolay, hem mana hem de söz yönüyle eşsiz bir
kelamdır.
Kur’an-ı Kerim kendisinden sonra hiçbir ilahi kitabın gelmeyeceği bir kitaptır.
İndirildiği günden kıyamete kadar gelecek olan bütün insanların ihtiyaçlarına
cevap olacak konuları içeren ilahi bir kitaptır. Bu konuları şöyle
zikredebiliriz.
İtikad:
Başta Allah'a iman olmak üzere peygamberlere, meleklere, kitaplara, kazâ ve
kadere, âhirete ait önemli konular ve inançla ilgili çeşitli meseleler,
Kur'an'ın kapsadığı konuların başında gelir.
Kur’an-ı Kerim birçok ayetinde iman konuları anlatılır. Nitekim Yüce Rabbimizin
bizlerden istediği ilk şey imandır. İman ise şirke bulaştırılmadan, tevhid
inancı benimsenerek Tek olan Allah’a iman etmekle başlar. Peygamberlere,
meleklere, kitaplara, ahirete, kaza ve kadere iman diğer imanı konulardır. Yüce
Rabbimiz iman konularını çeşitli ayetlerde bizlere bildirmiştir.
İbadetler:
Kur'an'da Müslümanların yapmakla yükümlü bulundukları namaz, oruç, hac, zekât
vb. ibadetlere dair âyetler vardır.
Muâmelât:
Kur'an bir toplumun devamını sağlayan ve toplum fertlerinin aralarındaki
ilişkileri düzenleyen birtakım hükümleri kapsar.
Ukubat:
Toplumun düzenini bozan, insan haklarını ve yasakları çiğneyen kimseler cezayı
hak edecekleri için Kur'an bunlarla ilgili hükümleri de kapsamaktadır.
Ahlâk:
Kur'an, kişilerin dünya ve âhiret mutluluğunun sağlamasına yardımcı olmak üzere,
ana babaya hürmet, insanlarla iyi geçinme, iyiliği emretme, kötülükten
sakındırma, adalet, doğruluk, alçak gönüllülük, merhamet, sevgi... gibi ahlâkî
hükümleri de kapsamına almaktadır.
Nasihat ve Tavsiyeler:
İnsanlara emir ve yasaklar konusunda duyarlı olmalarını, nefislerine esir
düşmemelerini, dünyayı âhirete tercih etmemelerini, dünyada imtihana
çekildiklerini hatırlatan, çeşitli tehlikelerden koruyan nasihat ve tavsiyeler
de Kur'an'ın içerdiği konular arasındadır.
Va‘d ve Vaîd:
Allah'ın emirlerine boyun eğip yasaklarından kaçınanların cennetle
mükâfatlandırılacaklarına, buyruklarını terkedip yasaklarını çiğneyenlerin
cehennemle cezalandırılacaklarına dair Kur'an'da pek çok âyet bulunmaktadır.
İlmî Gerçekler:
Kur'an, insanlığa gerekli olan ilmî gerçeklerin ve tabiat kanunlarının ilham
kaynağını teşkil eden âyetleri de kapsamaktadır.
Kıssalar:
Kur'ân-ı Kerîm önceki ümmetlerle, peygamberlerin hayatından da söz eder. Ancak
bunları bir tarih kitabı gibi değil, insanların ibret alacakları bir üslûp ile
anlatır.
Dualar:
İnsan yapacağı işlerde sürekli Allah'ın yardımına muhtaç olduğu için Kur'an'da
çeşitli dualar da yer almıştır.(14)
Yukarıda saymış olduğumuz bir çok ayetten ve hadislerden çıkan sonuçları
maddeler halinde şöyle değerlendirebiliriz.
-Kur’an-ı Kerim, Rabbimiz tarafından bizlere gönderilen en son ilahi mesajdır ve
son kutsal kitap olduğuna dair hiçbir şüphemiz olmamalıdır.
-Kur’an-ı Kerim, Allah-u Teala’nın kullarına duyduğu merhametin tecellisidir,
Peygamber Efendimizin en büyük mucizesidir ve Peygamberliğinin en büyük
ispatıdır.
-Kur’an-ı Kerim, melekler, peygamberler ve diğer itikadi hususlardaki en doğru
bilgileri bizlere aktarmaktadır, kişiye dünya ve ahiret mutluluğunun yollarını
göstermektedir. Kur’an-ı Kerim, kişiye nasıl duada bulunacağını öğretmektedir.
-Kur’an-ı Kerim indirilmeye başladığı günden önceki milletlerden haber
vermektedir ve taklit edilemez kutsal bir kitaptır. Kur’an-ı Kerim, kendinden
önce gelmiş ve bozulmuş olan kutsal kitaplar ve onların içinde yer alan
hükümlerin er doğrularından bahsederek diğer dinler arasında bulunan ihtilafları
da çözücü bir mahiyete sahiptir. Edebi üslubu çağlar öncesinden çağlar ötesine
hitap etmekte, teknolojik gelişmeler hep kendi söylemleri paralelinde
gelişmektedir.
-Kur’an-ı Kerim insanlar için en güzel öğütleri sunmaktadır. Nasıl bir iman?
Nasıl bir ibadet? Nasıl bir ahlak? Sorularına karşı en güzel cevapların
bulunacağı son ilahi mesajdır. Ayrıca Kur’an-ı Kerim, toplum içerisinde
insanların yapması gereken bir takım ilkeleri kapsamaktadır.
-Kur’an-ı Kerim, tabiat kanunlarıyla ilgili vermiş olduğu bilgiler bütün ilim
adamlarına bir yol gösterici olmuştur. Sadece yaratılanlar hakkında değil
Yaratan hakkında da en doğru bilgileri sunmakta, yaratılanların düşünülmesi
istenmekte, Yüce Allah’ın kudret ve büyüklüğü düşünülmeye teşvik etmektedir.
-Kur’an-ı Kerim, okuyana şifa veren, gönüllere huzur sağlayan bir kitaptır. Hiç
mana bilmeyen insanları dahi o eşsiz üslubu ile etkilemektedir. Bu sebeple
okunduğu zaman teskin edici çok büyük bir özelliği vardır.
-Kur’an-ı Kerim, kolayca ezberlenen ve bu özelliği hiçbir kitaba nasip
olmamıştır. 23 yılda tedrici olarak parça parça indirildiği halde, bütününe
bakıldığı zaman eşsiz bir uyuma sahiptir.
-Kur’an-ı Kerim, hafızlık müessesi ile sahabe döneminde başlayan ve günümüze
kadar devam eden bir süreçle zihinlerde korunma altına alınmıştır. Tekrar tekrar
okunmasına rağmen, ne okuyana nede dinlene bıkkınlık vermeyen bir kitaptır.
-Kur’an-ı Kerim, indirilmeye başlandığından beri 15 asır geçmesine rağmen
canlılığını, diriliğini, güzelliğini ve insanlara hidayet rehberi olmayı devam
ettirmektedir. Gaybi bilgileri bize sunmakta metafizik alanında en önemli ve en
değerli bilgileri bizlerin zihinlerine aktarmaktadır
Kur’an-ı Kerim kendisinden başka ilahi kitap kabul edilmeyecek son ilahi
kitaptır. Sevgili Peygamberimize indirildiği aslına uygun günümüze kadar
muhafaza edilmiştir. İçinde bulunan ayetler asla yanlış aktarılmamıştır.
Hafızların ezberlemesiyle korunmuş dilden dile, gönülden gönüle aktarılarak
günümüze gelmiştir. Yüce Rabbim Kur’an-ı Kerimi hayatımıza aktarmayı, Dünya ve
ahiret hayatımızı mutluluklar içerisinde geçirmeyi nasip etsin. Allah’a emanet
olun.
www.guncelvaaz.com
Ahmet ÜNAL
Vaiz
1. TDV. İslam İlmihali, c.1, s.103
2. Bakara,2/1-2
3. Hadid, 57/9
4. İbrahim, 14/1
5. Yunus, 10/57
6. İsrâ, 17/82
7. Sâd, 38/29
8. Riyazü’s-Salihin, Hadis No: 993
9. Tirmizî, Fazâilü’l-Kur’ân 16
10. Tirmizî, Fazâilü’l-Kur’ân 18
11. Buhârî, İlm, 15
12. Müslim, Zikr 38
13. Buhârî, Fezâilü’l-Kur’ân 21
14. TDV. İslam İlmihali, c.1, s.103-106
|